Bijen… Wat zijn dat

Bijen.. zijn insecten, net als b.v. wespen, vliegen, muggen en vlinders.
Hun lichaam bestaat uit drie delen,
de kop, met antennes en grote facetogen,
het borststuk, met twee paar vleugels en drie paar poten,
het achterlijf, bestaat uit beweegbare stukjes, herkenbaar zijn de donkere ringen.

Een bijenvolk woont in een korf of kast vol met raten. Die raten bouwen de bijen van bijenwas die uit hun achterlijf komt. De bijen kauwen de was en maken er raten met zeshoekige cellen van.

Er is per bijenvolk één koningin, ze hoeft alleen eitjes te leggen. Ze legt in het voorjaar elke dag zo’n 1500 – 2000 eitjes. De koningin heeft een bepaalde reuk, alleen bijen met dezelfde reuk horen bij het volk en mogen de bijenkast in.
De koningin kan wel vijf jaar in leven blijven .

Werksters zijn er heel veel, in de zomer zo’n 50.000. Ze werken dag en nacht: de kast schoonhouden, larfjes verzorgen, honing opslaan, de kast verdedigen tegen indringers (wespen) en vreemde bijen, stuifmeel en nectar halen.
Ze verdedigen zich met hun angel, is die weg dan gaan ze snel dood. Werkbijen werken de eerste drie weken als huisbijen in de kast. De andere drie weken halen ze stuifmeel en nectar. Ze leven dus ongeveer zes weken.

Darren zijn de mannetjesbijen. Hun werk is het bevruchten van de jonge koningin.
Ze leven ongeveer 5 maanden.

Jonge bijen. De koningin legt in iedere cel een eitje. Na drie dagen komt uit dit eitje een klein larfje. De huisbijen vullen de cel van het larfje helemaal vol met een mengsel van stuifmeel en honing. Na zes dagen is het larfje groot en dik geworden en gaat zich verpoppen. Dit gaat achter een dekseltje van was, na twaalf dagen wordt de nieuwe bij geboren.

Nectar en stuifmeel.
Nectar (=dunne honing) halen de bijen bij bloeiende bloemen. Met hun tong zuigen ze de nectar op. Die komt in de honingmaag. Als de honingmaag vol is vliegt de bij terug naar de bijenkast. Daar even ze de nectar over aan de huisbijen. Die stoppen de nectar in de cellen van de raat. Daar wordt de nectar honing. De cel wordt met een dekseltje van was afgesloten.

Stuifmeel wordt van de meeldraden van de bloemen gehaald. De stuifmeelkorrels gaan tussen de haren van de bij zitten. Met haar poten veegt de bij het stuifmeel naar de achterpoten. Daar gaat het op klompjes zitten. Zijn de klompjes groot genoeg, dan vliegt de bij terug naar de kast en brengt zelf de stuifmeel als voer naar de cellen met larfjes.

Een nieuwe woning. Eind mei zitten er zo’n 50.000 bijen in een kast. Hij is dan propvol. Een deel van de bijen gaat nu een nieuw huis zoeken. Op zo’n dag vliegt de koningin met ongeveer de helft van de bijen in een grote zwerm weg. De bijen gaan eerst aan een tak in de buurt van de kast hangen. Speurbijen zoeken intussen naar een goede plek om te wonen. Als een goede plek gevonden is vertrekt de zwerm daarheen. De imker probeert zo’n zwerm te vangen. Hij doet de gevangen bijen in een lege kast en heeft er zo weer een bijenvolk bij. De overgebleven bijen ruiken de koningin niet meer en zorgen ervoor dat er een nieuwe koningin geboren wordt. Die jonge koningin vliegt naar een plaats waar veel darren zijn, daar paart ze hoog in de lucht. Daarna gaat ze terug naar de kast en begint haar verdere leven met het leggen van miljoenen eitjes.

Honing oogsten.
De imker haalt de honing uit de bijenkast zodat wij die kunnen op eten. Hij heeft dan wel de wintervoedselvoorraad van de bijen weggenomen. Dat kan niet en daarom geeft de inker aan elk bijenvolk 15 kilogram suiker opgelost in water terug. Die suiker stoppen ze als wintervoorraad in de lege cellen die ze afdekken met een wasdekseltje. Bijen zitten’s winters op een grote bol op elkaar in de kast, ze houden elkaar warm. Ze slapen niet.

Wetenswaardigheden over bijen:
* Zonder bijen zou 80% van de bloemen niet bestoven worden en dus geen zaad of vruchten geven.
* Om een potje honing van 450 gram te vullen moet een bij wel 50.000 keer uitvliegen.
* Een bijenvolk gebruikt per jaar 30 to 50 kilogram stuifmeel. Een bij moet 80 bloemen bezoeken om twee klompjes stuifmeel van ca. 15 milligram aan haar poten te verzamelen.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Met dank aan de Nederlandse Bijenhouders Vereniging. infoblad 9